بخش چهارم: مفهوم نابرابری اقلیمی (Climate Injustice)

نابرابری اقلیمی یعنی کشورها و جوامع در ایجاد بحران اقلیمی نقش یکسانی ندارند و در عین حال، پیامدها و آسیب‌های تغییرات اقلیمی نیز بطور یکسان میان آن‌ها توزیع نمی‌شود. نابرابری اقلیمی تنها به معنای «تولید کمتر و آسیب بیشتر» نیست، بلکه شامل «عدم تقارن شدید در توانایی بازسازی و جبران خسارات» نیز می‌شود. خسارات اقلیمی به دو دسته اصلی تقسیم می‌شوند:

۱. خسارات اقتصادی(Economic Losses): کشورهای صنعتی با وقوع سیل یا خشکسالی، از پوشش‌های بیمه‌ای قوی، صندوق‌های بازسازی ملی و تکنالوژی پیشرفته برای ترمیم زیرساخت‌ها استفاده می‌کنند. اما در کشوری مانند افغانستان، وقوع یک خشکسالی یا سیلاب ناگهانی باعث نابودی کامل دارایی‌های یک خانواده زارع (زمین، مواشی و خانه) می‌شود، بدون آنکه هیچ‌گونه سیستم بیمه یا جبران خسارتی وجود داشته باشد. این وضعیت چرخه فقر خانواده‌ها را عمیق‌تر می‌سازد.

۲. خسارات غیر‌اقتصادی(Non-Economic Losses): پیامدهای اقلیمی در کشورهای آسیب‌پذیر تنها خسارت مالی به‌بار نمی‌آورند، بلکه باعث ایجاد ابعاد عمیق‌تری از نابرابری در خسارات اقلیمی هم می‌شود، مانند مهاجرت‌های داخلی و یا خارج از کشور بدلیل تهدید کمبود آب و مواد غذایی.

با مقایسه نقشه ۱ و نقشه ۲، شاگردان می‌توانند این تفاوت را بهتر مشاهده کنند.