در این درس، شاگردان میآموزند که چگونه هنگام تفریق اعداد عدد سهرقمی، در صورت لزوم با تبدیل دهها و صدهای مفروقمنهُ به یکها و به دهها، محاسبه را به درستی انجام دهند. این مبحث به آنها کمک میکند تا مفهوم تبدیل بستههای صدتایی را بهتر درک کنند.
اهداف آموزشی:
مواد مورد نیاز:
برای اینکه شاگردان بتواند مفهوم را به صورت درست بیاموزند، بهتر خواهد این موضوع را در قالب سه فعالیت توضیح داد طوریکه:
فعالیت اول: با استفاده از مواد درسی، عدد ١٢٦ را از عدد ٢۴٣ تفریق میکنیم، نخست عدد ٢۴٣ را با استفاده از مواد تهیه میکنیم. مانند: (تصویر١٠)
طوریکه به وضاحت دیده میشود، ما نمیتوانیم از ٣ یکها (از٣ لوبیا) ٦ یکها (٦ لوبیا) را کم کنیم، پس باید یک دهها را به یکها تبدیل کرد، بنابراین با تبدیل کردن یک دهها به یکها، ما ١٣یکها، ٣ دهها و ٢ صدها خواهیم داشت. مانند: (تصویر١١) و اکنون با کم کردن ٦ یکها از ١٣ یکها، ٢ دهها از ٣ دهها و ١ صدها از ٢ صدها، ١١٧ باقی میماند.
فعالیت دوم: برای تفریق نمودن عدد ١٧۴ از عدد ٣٢٦، ابتدا مانند:(تصویر١٢) عدد ٣٢٦ را با استفاده از دانههای لوبیا، قوطیها و خریطهها تهیه نموده سپس عدد ١٧۴ را از آن تفریق مینماییم.
ابتدا از ٦ یکها، ۴ یکها را تفریق میکنیم ٢ یکها باقی میماند، سپس ٧ دهها را از ٢ دهها تفریق میکنیم که امکان ندارد بناً باید یک صدها را به دهها تبدیل کنیم مانند: (تصویر١٣)
فعالیت سوم: از شاگردان سوال میکنیم اگر شخصی ٣٢۵ افغانی داشته باشد و بخواهد جنسی را به قیمت ١۵٨ افغانی بخرد چطور باید از ۵ تا یکی، ٨ یکی و از ٢ تا دهتایی ۵ دهتایی پرداخت کند؟ در ذیل به توضیحات پرداخته شده است.
در مرحله اول نظر به (تصویر١۴)، چون از ۵ یکها ٨ یکها را کم کرده نمیتوانیم بناً یک دهها را باز میکنیم که با ۵ یکها، میشود ١۵ یکها مانند: (تصویر١۵)، و اکنون از ١۵ یکها ٨ یکها را کم میکنیم که ٧ یکها باقی میماند.
در مرحله دوم چون از ١ دهها نمیتوانیم ۵ دهها را کم کنیم پس یک صدها را باز میکنیم که با ١ دهها میشود ١١ دهها، اکنون از ١١ دهها ۵ دهها و از ٢ صدها یک صدها را کم میکنیم، که در نتیجه ١٦٧ باقی میماند، مانند: (تصویر١٦).
در این ویدیو نیز به توضیحات فعالیتهای آموزشی و عملی این موضوع پرداخته شده است.