ضرب اعداد یک رقمی
ضرب اعداد یک رقمی، یکی از نخستین و مهمترین مراحل یادگیری ضرب در ریاضیات است. در این نوع ضرب، دو عدد کوچک یک رقمی را با یکدیگر ضرب میکنیم تا حاصل آنها را به دست آوریم. یادگیری این مهارت به شاگردان کمک میکند تا مفهوم ضرب را بهتر درک کنند و برای انجام ضربهای بزرگتر آماده شوند. تسلط بر ضرب اعداد یک رقمی، تهداب مهم برای یادگیری بسیاری از مباحث بعدی ریاضی است.
هدف: شاگردان بتوانند عملیه ضرب اعداد یک رقمی را با استفاده از مواد درسی و بدون مواد درسی انجام بدهند.
مواد و وسایل مورد ضرورت:
- تعدادی از مهره یا دانههای لوبیا
- چند عدد قوطی
- چند عدد بشقاب
فعالیت اول: با یادآوری مفهوم ضرب آغاز میکنیم.
روی تخته مینویسیم: ۴ × ۳
سپس سه بشقاب را مانند تصویر ذیل در مقابل شاگردان قرار میدهیم و در هر بشقاب ۴ دانه مهره میگذاریم و از شاگردان میپرسیم:
در هر بشقاب چند دانه مهره داریم؟
جواب: ۴ مهره
چند بشقاب داریم؟
جواب: ۳ بشقاب
پس تعداد کل مهرهها را به شکل جمع این طور مینویسیم:
۱۲ = ۴ + ۴ + ۴
و به شکل ضرب چنین نوشته میشود:
۱۲ = ۴ × ۳
و برای شاگردان توضیح میدهیم که نتیجه مورد نظر را با استفاده از ضرب میتوانیم زودتر بدست بیاوریم.
فعالیت دوم: بشقاب یا قوطیهای مساوی
هر گروه ۵ بشقاب یا قوطی و همچنان دو دو کارت مختلف اعداد مانند تصاویر ذیل را دریافت میکنند، و برای شاگردان توضیح داده میشود که کارت سبز رنگ تعداد بشقاب یا دسته و کارت سفید رنگ تعداد مهرهها یا دانههای لوبیا را در هر بشقاب نشان میدهد.
طور مثال یکی از گروهها کارت عدد ۴ و کارت عدد ۵ را دریافت کرده است.
این گروه ۴ بشقاب را جدا میکند و در هر بشقاب پنج پنج مهره میریزد، این حالت را هم به شکل جمع و به شکل ضرب مانند ذیل مینویسد و حاصل جمع و ضرب را پیدا میکند.
۲۰ = ۵ + ۵ + ۵ + ۵
۲۰ = ۵ × ۴
یک توضیح خلاصه برای شاگردان داده میشود که چگونه جمع تکراری را به صورت ضرب میتوان نوشت تا زودتر به نتیجه برسیم.
فعالیت سوم: استفاده از تصویر
این فعالیت با استفاده از یک تصویر انجام میشود. مثلا تصویر ذیل را برای شاگردان نشان میدهیم.
شاگردان با مشاهده تصویر، به موارد ذیل پاسخ دهند:
۱. تعداد اشیا در هر دسته چقدر میباشد؟ (۴ عدد پنسل رنگه در هر دسته)
۲. در کل چند دسته(یا بسته) در تصویر موجود اند؟ (چهار دسته)
۳. تعداد پنسلها در هر دسته و تعداد دستهها به صورت جمع چگونه نوشته میشوند؟ ( ۴ + ۴ + ۴ + ۴ )
۴. افاده داده شده را به صورت ضرب چگونه بنویسیم؟ ( ۴ × ۴ )
۵. حاصل را پیدا کنید. ( ۱٦ = ۴ + ۴ + ۴ + ۴ )
۶. حاصل ضرب چند میشود؟ ( ۱٦ = ۴ × ۴)
به این روش شاگردان به آسانی میتوانند مفهوم ضرب اعداد یک رقمی را درک نمایند.
در این ویدیو نیز با استفاده از مواد درسی و فعالیتهای عملی آموزشی به توضیحات این درس پرداخته شده است.